Vasten met dr. Ludidi - Ramadan

Vasteb Leeft! Binnenkort start de islamitische vastenperiode weer. Een maand lang vasten tussen de ochtendschemering en zonsondergang. Ook dit jaar valt Ramadan weer samen met het christelijke vastenritueel. Wereldwijd vasten mensen al eeuwen en da’s niet zonder reden.

Vasten is een bezinningsritueel en een teken van overgave aan en vertrouwen in de hogere macht. Dat is waar de maand Ramadhaan (Ramadan) voor staat. Dat die maand overigens elk jaar ietsje vroeger in het westerse kalenderjaar valt, heeft te maken met islamitische jaartelling. Deze kent kortere maanden die uitgaan van een natuurlijk fenomeen, de volledige maancyclus (circa 29-30 dagen). Valt de Ramadan in de zomerperiode, dan betekent dat lang vasten; het vasten wordt in de winterperiode logischerwijs korter.

Ramadan en IF

Het Ramadanvasten kent veel gelijkenissen met het populaire intermittent fasting of onderbroken vasten. Tijdens de Ramadan is de inname van voedsel slechts toegestaan binnen een beperkte, relatief korte tijdsperiode. Dat is in deze tijd van het jaar zo’n 7-9 uren, wanneer je de nacht zou meetellen.

Ook bij intermittent vasten wordt de inname van energiehoudend voedsel enkel beperkt tot het zgn. feeding window: het tijdsraam waarbinnen het is toegestaan om te eten en te drinken. Binnen de 16:8 variant betekent dit dat je 16 uren per dag vast (je fasting window) en heb je een feeding window van 8 uur per dag. Bij de 5:2 variant vast je voor 2 opeenvolgende dagen, gevolgd door 5 dagen normaal eten.

Zoals je ziet is de gelijkenis met de 16:8 variant het grootst. Het enige verschil tussen de Ramadan en de 16:8 variant van intermittent fasting zit ‘m in het feit dat tijdens het Ramadanvasten niets gedronken mag worden. Bij intermittent vasten is het drinken van bijvoorbeeld water, thee of zwarte koffie wel toegestaan.

(Tekst loopt door onder de afbeelding)

dr. Ludidi

Waarom zou je willen vasten?

Gaandeweg onze evolutie is de mens vaker onderworpen aan voedselschaarste. Het heeft de moderne mens zelfs mede gemaakt tot wie hij is. Mensen kunnen dan verschillende redenen hebben om te vasten, bijvoorbeeld afvallen of het verbeteren van sportprestaties of juist het verbeteren van het cognitief persteren. Het is belangrijk te weten dat binnen het feeding window voldoende en voedzaam gegeten wordt. Vasten en zeker de 16:8 methode, gaat meer om de timing van maaltijdinname en zeker niet alleen over minder eten.

Hoe werkt intermittent vasten?

Periodiek vasten leidt tot een proces dat we ook wel metabole adaptatie noemen: het veranderen van je stofwisseling van vnl. koolhydraatverbranding naar een vetverbranding. Het duurt ongeveer 2 weken voordat dit proces volledig voltrokken is.

Je lichaam heeft van nature een voorkeur om koolhydraten te verbranden. Wanneer je voor een lange periode niet eet, gebruikt je lichaam alle koolhydraatreserves op, waardoor het gedwongen wordt om (lichaams)vetten te gaan verbranden. Dat kan vervolgens helpen bij gewichtsverlies (verlagen van lichaamsvetpercentage), maar het helpt sporters ook om minder afhankelijk te worden van eten voor en tijdens de inspanning.

Vasten kan – mede als gevolg van stofwisselingsveranderingen – helpen het risico op welvaartsaandoeningen te voorkomen (obesitas, hart- en vaatziekten, diabetes type 2). Tot slot maakt vasten de geest scherper en alerter en stimuleert langdurig vasten een proces dat autofagie genoemd wordt en neerkomt op het vertragen van celveroudering. Dat laatste komt doordat er tijdelijk een voedseltekort is, waardoor het lichaam gedwongen wordt bestaande beschadigde cellen te repareren, in plaats van ze te vervangen, daar is immers onvoldoende bouwstof voor beschikbaar.

Toch lezen we vaker dat de Ramadan niet per se gezond is. Hoe komt dat dan?

In het geval van Ramadanvasten heeft dat vooral te maken met wat er gegeten wordt tijdens het feeding window. Onderbroken vasten is geen vrijbrief om, wanneer je weer mag eten, maar te eten wat je wilt. Het is ontzettend belangrijk dat de basis goed is.

Tijdens de Ramadan wordt het vasten vaak gebroken met lekkernijen, veel zoet en vet eten. Dat wordt onder andere gevoed door de tijd waarin we leven en het overmatige, bewerkte, voedselaanbod. Toch is dit vanuit de traditionele leer nooit zo bedoeld. De vastenmaand staat juist in het teken van soberheid en vrijgevigheid.

Hoe aan de slag?

· De eerste stap is: zorg voor een gedegen voorbereiding van je koelkast en voorraad kast, deze maand. Dat wil zeggen: terug naar de basis! Maak je eten zelf en eet onbewerkt, natuurlijk en volwaardig.

· Speel zo min mogelijk met je nachtritme. Breek het vasten bij zonsondergang, eet je maaltijden en ga slapen, zo rond middernacht of ietsje later. Eet de dag erna pas weer bij het intreden van zonsondergang! Sta in de ochtend een half uurtje of een uurtje later op dan normaal. Je gaat waarschijnlijk ook later naar bed!

· Sta 's nachts niet op om extra te eten, dat breekt met je natuurlijke ritme.

· Sta je op om te bidden 's nachts? Dan kan het zijn dat je naar het toilet gaat om te plassen. Drink daarna dan 1-2 slokken water.

· Bij de Iftar: Spoel je mond met water en drink het, totdat je helemaal vol zit. Wees niet bang, er is nog genoeg plaats over voor je eten, dat water wordt razendsnel opgenomen in je lijf!

· Probeer 3 maaltijden te eten tussen zonsondergang en het naar bed gaan. Breek het vasten traditioneel of met een kleinere plantaardige maaltijd, bijvoorbeeld een havermoutpapje. Als je wilt kun je daar dadels en melk in verwerken, conform traditioneel voorschrift. Daarna eet je 2 (stevige) complete maaltijden. Neem desnoods tussendoor een dutje van een uur.

· Wil je sporten? Doe dat dan in de ochtend als je lijf nog vol energie en vocht zit. En zeker de eerste 2-3 weken een flink tandje terug!

The doc.

#vastenmetdrludidi #vastendoejezo #vastenmethode